fot. I. Byszewska
Oscypek
Pierwsze skojarzenie z kulturą góralską w Polsce. Twardy, wędzony ser owczy, za którym przepada cały kraj.
Tradycyjny wędzony ser z mleka owczego od owiec rasy polska górska (lub składający się w 60% z mleka owczego i w 40% z mleka krowiego od krów rasy polska czerwona) wytwarzany jedynie w okresie wypasu owiec – od końca kwietnia do października. Oscypek ma charakterystyczny, wrzecionowaty kształt i jest zdobiony wypukłymi wzorami (każdy baca ma swój własny, specyficzny wzór), które są wytłaczane na serze za pomocą specjalnej formy (oscypiorki). Wędzenie oscypków odbywa się za pomocą zimnego dymu z ogniska w specjalnie przygotowanej wędzarni, w której spalane jest drzewo modrzewiowe lub olchowe. Oryginalny oscypek ma lekko kremową barwę, złocistą, lśniącą skórkę, lekko słony smak. Jest twardy i elastyczny. Ser wytwarzany od ponad 600 lat na Podhalu, najpierw przez osiadłych tu pasterzy wołoskich, a później przez górali tatrzańskich i beskidzkich.
Miejsce pochodzenia
Obszar:
– cały powiat nowotarski i cały powiat tatrzański,
– powiat cieszyński (gmina Istebna),
– powiat żywiecki (gminy: Milówka, Węgierska Górka, Rajcze, Ujsoły, Jeleśnia I Koszarawa),
– powiat suski (gminy: Zawoja i Bystra Sidzina),
– powiat limanowski (gminy: Niedźwiedź, Kamienica, Mszana Dolna),
– powiat nowosądecki (gminy: Piwniczna, Muszyna, Krynica).
